Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
18
2.Chemiaogólna
Piątyorbitaldprzypominaorbitalp,otoczonypierścieniemoprzekrojukołowym
(torus).Orbitalten,określanysymbolemd
z
2,jestzorientowanywzdłużosizukładu
współrzędnych(rys.2.4).
Rys.2.4.Orbital
d
z
2
Numeracja3d,4d,5dodpowiadazwiększaniusięrozmiaruorbitaludprzyzacho-
waniujegokształtu.Dopełnegoopisu118atomówpotrzebadodatkowosiedmiu
orbitalitypuf,onumeracji4f,5f…Mająonezłożonągeometrię,prezentowaną
wliteraturzecytowanejnakońcurozdziału.
Elektronycharakteryzujerównieżichspin(wewnętrznymomentmagnetyczny).
ElektronobdarzonyspinemprzedstawiamystrzałkązgrotemskierowanymdogóryT
lubwdół↓,wzależnościodorientacjipolamagnetycznego.Teoriaspinuelektro-
nowegojestdośćzłożona.Wdużymuproszczeniumówiąc,elektronysąelementar-
nymimagnesamizbiegunamipółnocnymipołudniowym-mogązatemustawiaćsię
zgodnie(TTdużywypadkowyspin)lubprzeciwnie(↓Tmaływypadkowyspin)
względemwyróżnionegokierunku.Elektronyobdarzonespinemzapełniająorbita-
leatomowes,p,d,f,kierującsiękryteriumenergetycznymorazzakazemPauliego
iregułąHunda.
Kryteriumenergetyczne:elektronyobsadzająkolejnoorbitaleonajniższejenergii.
Elektronnaorbitalu1smaenergięniższąniżna2s,na2sniższąniżna2pitd.
Energiaelektronównaorbitalachatomówwieloelektronowychzmieniasięjakna
rys.2.5.Watomiewodoru,któryzawieratylko1elektron,energieorbitaliróżnią
sięodpodanychzewzględunazjawiskodegeneracji6.Kryteriumenergetycznepo-
wodujeczasamianomalięobsadzeń,obserwowanąnp.wprzypadkumiedziichromu.
ZakazPauliego:najednymorbitalumogąznajdowaćsięmaksymalniedwaelek-
tronyróżniącesięspinem:jedenelektronmaspinT,adrugi↓.
6Zjawiskodegeneracjipoleganatym,żeróżnymorbitalomodpowiadajednakowaenergia
elektronów,którejezajmują.Naprzykładwatomiewodoruorbitale2s,2p
x,2p
yi2p
zsązdegene-
rowane.Winnychatomachenergiaelektronunaorbitalu2sróżnisięodenergiielektronunaor-
bitalu2pidlategoorbitaleteniesązdegenerowane.