Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
50
HISTOLOGIA
wej.Prowadzitodoadhezji(przylegania)
neza,przerzutykomóreknowotworo-
komórka–komórka
albo
komórka–istota
wychiinnych).Odgrywająteżważną
międzykomórkowa(rycina3.11).Jesttakże
rolęwuwalnianiu/odcinaniucytokin
sposobemprzekazywaniasygnałówkomór-
zakotwiczonychwbłonie,takichjak
ka–komórkaalbokomórka–istotamiędzy-
TNFoicytokinyprozapalne(IL-1,IL-6,
komórkowa.Takieglikoproteinynazywane
IL-12)orazEGF
.
sąogólniecząsteczkamiadhezyjnymi.
Wyróżniasięwielerodzajówcząsteczek
PozaproteinazamibiałekADAMnapo-
adhezyjnych,głównieselektyny,integry-
wierzchnikomórekznajdująsięinnepro-
ny,adresyny,kadheryny,adhezyny,mię-
teinazy(rozkładającałecząsteczkibiałka
dzykomórkowecząsteczkiadhezyjne,
napeptydy)iproteazy(odcinająkońcowe
ICAM,atakżecząsteczkipodobnedo
fragmentybiałek),którewiążąsięzgli-
immunoglobulinyoraztetraspaniny.Są
koproteinowymi
receptorami
komórek.
oneodpopwiedzialnem.in.zaprzyleganie
Dziękitympowierzchniowymproteazom
leukocytówikomóreknowotworówzłośli-
komórkimogąrozkładaćwielecząsteczek
wychdośródbłonka,zaichprzechodzenie
białekistotymiędzykomórkowej.Wten
przezścianęnaczyńkrwionośnychorazza
sposóbdochodzidopowstawaniaprze-
wiązaniewieluinnychbiałek.
rzutówkomóreknowotworówzłośliwych,
BiałkaADAM.Ważnymiskładnika-
atakżemodyfikacjiiuaktywnieniabiałek–
mipowierzchniwielukomórekjestrodzi-
czynnikówkrzepnięciakrwi,coprowadzi
naokoło20transbłonowychkompleksów
dopowstaniaskrzeplinczerwonychkrwi
białkowych,czylibiałkaADAM(ang.adi-
(więcejnagoogle:cytokines&cellsency-
sintegrinandmetalloproteinase).Składają
klopedia).
sięonezczęści(domeny)cytoplazmatycz-
nej,śródbłonowejizewnątrzkomórkowej
(rycina3.11).Taostatniama:
Aspektlekarski
•Fragmentdysintegryny,którymłączy
Międzykomórkowe
cząsteczki
adhezyjne
sięzintegrynąinnejkomórki,zapobie-
ICAM1znajdującesięnapowierzchninabłon-
gającwiązaniuintegrynyzeskładnikami
kówwiążącząstkirynowirusów,wzbudzając
istotymiędzykomórkowej–fibronekty-
ichendocytozę.Wskutektegowirusydostają
ną,laminąiinnymi.Tenfragmentha-
siędownętrzakomóreknabłonkowychiza-
mujezatemkontaktymiędzykomórka-
każająje.Wtensposóbpowstajenp.nieżyt
mi.
nosa.Inhalacjazawiesinysztucznychcząste-
•Fragmentoaktywnościmetalopro-
czekICAM1dojamynosowejmożezapobie-
teinazy(zależnejodZn2+),któryroz-
gaćzakażeniomwirusowymprzezwiązanie
kładaskładnikiistotymiędzykomórko-
cząstekwirusówzesztucznymiICAM1.
wej,umożliwiająckomórceporuszanie
sięwniej(patrztakżes.76).Ponadto
fragment
metaloproteinazy
odcina
Ponadtowbłoniekomórkowejwielu
białkazakotwiczonewbłonachko-
rodzajówkomórekznajdująsięproteogli-
mórkowych(główniecytokiny–TNFo
kany(kompleksywęglowodanówibiałek).
iEGF),któresąwtensposóbuwalnia-
Niektóreznichsątransbłonowymiskład-
nedopłynutkankowegoikrwi.Białka
nikamikomórek,ainnesązakotwiczone
ADAModgrywajązatemważnąrolę
wbłonachzapomocąkwasówtłuszczo-
wprocesachzwiązanychzruchemko-
wych.Przykłademtakichproteoglikanów
mórekwistociemiędzykomórkowej
jestsyndekan,który–jakotransbłonowy
(zapłodnienie,angiogeneza,neuroge-
składnikkomórki–łączymakrocząsteczki