Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
1.1.Istotanadzorunadsamorządem,uwarunkowaniakonstytucyjneorazwynikającezEKSL
pojęcienadzoruzakresowoobejmujetakżekontrolę
13
.Zwolennicytegoostatniegoza-
patrywaniawychodzązzałożenia,żenadzoruniemożnasprawować,niedokonując
uprzedniodziałańkontrolnych
14
.Tenostatnipoglądniejestcoprawdadominujący
15
,
jednakznajdowaćmożeuzasadnieniejużchoćbywregulacjachprzyjętychwsamorzą-
dowychustawachustrojowych.Wrozdziałachdotyczącychnadzorunaddziałalnoś-
ciąj.s.t.odpowiedniowart.88u.s.g.,art.77au.s.p.orazart.80u.s.w.przewidziano
możliwośćm.in.żądaniaodnadzorowanychinformacjiidanychniezbędnychdowy-
konywaniauprawnieńnadzorczych,costanowipodstawękwalifikowaniatychdziałań
przezniektórychprzedstawicielidoktrynyjakoszczególnegorodzajuczynności,podej-
mowanychwramachsprawowanegonadsamorządemnadzoru
16
.Poglądoobejmowa-
niuzakresempojęcianadzorutakżeczynnościkontrolnychczywręczkwalifikowania
ichjakostanowiącychszczególnyrodzajdziałańnadzorczychznajdujeswojeźródło
wfunkcjonalnejwspółzależnościtychdziałań.Zprakseologicznegopunktuwidzenia
działaniaocharakterzekontrolnymwsposóboczywistypoprzedzaćmusząpodejmo-
waniedziałańnadzorczych.Racjonalnepodejmowaniedziałaństrictenadzorczychpo-
winnomiećcharakternastępczywstosunkudoczynnościkontrolnych.Ujmowanie
działańnadzorczychjakopewnegoprocesustanowiącegoprawemuregulowanyciąg
odrębnych,kolejnoposobienastępującychczynności,prowadzićmożedoichkwali-
fikowaniajakoszczególnegorodzajudziałańnadzorczych
17
.
Wmyśldominującegoobecniepoglądudoktrynydziałańtychnienależyjed-
nakutożsamiać,ponieważstanowiąonekategorialnieróżnezachowania.Elemen-
temkonstytutywnympojęciakontrolijestpodejmowaniedziałańzmierzającychdo
stwierdzaniazgodnościbadanegowycinkarzeczywistościzokreślonymstanemuzna-
wanymzawzorcowyczypostulowany,którynależyzapewnićbądźdoosiągnięcia
któregonależydążyć.Działaniakontrolnestanowiązatemczynnościmającesłużyć
zgromadzeniuwiedzyniezbędnejdoustalenia(stwierdzenia)określonegostanufak-
tycznego.Charaktertychdziałańniejestjednolity.Zpunktuwidzeniaichklasyfi-
kacjijakoformprawnychdziałaniaadministracjistanowiączynnościocharakterze
materialno-technicznymzmierzającedoustaleniastanufaktycznego,awłaściwiejego
jakm.in.żądanieinformacji,awięcdziałaniaocharakterzestrictekontrolnym.Zob.np.P
.Chmielnicki,
Przepisyonadzorzenaddziałalnościągminnąponowelizacji,ST2003/5,s.25.
13
Taknp.E.Ochendowski,Prawoadministracyjne.Częśćogólna,Toruń2013,s.435.Zob.także
J.Zimmermann,Alfabetprawaadministracyjnego,Warszawa2022,s.141.
14
Taknp.M.Augustyniak,Organizacjaifunkcjonowanieradygminy,Warszawa2012,s.284–295.
15
Z.Leoński,Nadzórnadsamorządemterytorialnymwświetleustawyz8.03.1990r.,PiP1990/12,
s.54–55,atakżeB.Dolnicki,Klasyfikacjaśrodkównadzorczychnadsamorządemterytorialnymwustawodaw-
stwiepolskim,ST1997/6,s.45–53.
16
Zob.np.B.Dolnicki,Nadzórnadsamorządem…,1993,s.92in.orazZ.Leoński,Samorządtery-
torialnyRP,Warszawa1999,s.160.
17
Bliżejnatematrelacjidziałańnadzorczychikontrolnych,jakopodejmowanychwodmiennych
formachzob.np.K.Ziemski,Indywidualnyaktadministracyjnyjakoformaprawnadziałaniaadministracji
[w:]Formyaktywnościterenowychorganówadministracjipaństwowej,Poznań1986,s.171in.
KRYSTIANZIEMSKI
29