Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
TytułI.Przepisywstępne
Art.1
TytułI.Przepisywstępne
Art.1.[Zakresregulacji]
MałgorzataBalwicka-Szczyrba
Kodeksniniejszyregulujestosunkicywilnoprawnemiędzyosobamifizycznymiiosobamiprawnymi.
I.Zagadnieniawprowadzające
1.Ustawaz23.04.1964r.-Kodekscywilny1weszławżycie1.01.1965r.Kodeksjestaktemprawnymrangi
ustawowejzawierającywsobieharmonijnysystemnormicechującysięstabilnością2.Dziełotostanowi
owocwieloletnichdążeńmającychnaceluskodyfikowaniepolskiegoprawacywilnego,sięgającychokresu
międzywojennego3.Kodyfikacjępolskiegoprawacywilnegopoprzedzałyprocesyunifikacyjneodnoszące
siędoniektórychjegodziałów4.Kodekscywilnyz1964r.,pomimoupływulat,zachowujenadalaktual-
nośćidoniosłość.Dostosowaniuunormowańkodeksowychdozmieniającychsięstosunkówgospodarczych,
społecznychczyrozwojutechnikizpowodzeniemsłużądokonywanenaprzestrzenilatnowelizacje.
2.Kodekscywilnyjestpodstawowymaktemprawnymzzakresuprawaprywatnego5,stanowiącymjegotrzon.
Niezawieraonjednakwyłącznegozbiorunormcywilnoprawnych,atymsamymniejestaktemprawnym
ocharakterzezupełnym.PozaKodeksemcywilnymistniejewieleinnychustawpozakodeksowychopar-
tychnacywilnoprawnejmetodzieregulacji.Metodata,stanowiącpodstawowywyróżnikunormowań
prawacywilnego,opierasięnarównorzędnejpozycjipodmiotówstosunkówprawnychwzględemsiebie,
coskutkujebrakiemichpodporządkowania,aponadtoautonomiąwolistrontychstosunków6.Wkonse-
kwencjistosunkicywilnoprawnesązzasadykształtowanedecyzjamitychżepodmiotów(natematzdarzeń
prawnychskutkującychpowstaniem,zmianąbądźustaniemstosunkuprawnegozob.pktII.4poniżej).
II.Stosunekcywilnoprawny
3.ZasadnośćwprowadzeniadoKodeksuart.1okomentowanejtreści,atakżekształtprzepisubudząpewne
wątpliwościdoktrynalne,azwłaszczabudzijeto,czystanowionjedyniennormępodręcznikową”7.Sensu
tegounormowanianależyupatrywaćjednakwjegowprowadzającymiporządkującymcharakterze.
4.Wświetleart.1Kodekscywilnyregulujestosunkicywilnoprawnemiędzyokreślonymipodmiotami.Sto-
sunkiemcywilnoprawnymjeststosunekprawny(awięcstosunekspołecznyuregulowanyprzezprawo)
1Tekstpierwotny:Dz.U.Nr16,poz.93.
2Zob.m.in.A.Brzozowski,Trzydekadynowelizacjikodeksucywilnego[w:]Wposzukiwaniudobregoprawa,t.II,Perspektywaprywatnoprawna.
KsięgajubileuszowaProfesoraMirosławaSteca,red.K.MałysaSulińska,M.Spyra,A.Szumański,Warszawa2022,s.8.
3M.in.wtymcelupowołanazostałaKomisjaKodyfikacyjnaRPustawąz3.06.1919r.okomisjikodyfikacyjnej(Dz.Pr.P.P.Nr44,poz.315),
jednakżewokresiemiędzywojennymnieprzeprowadzonokodyfikacjiprawacywilnego.
4Zob.szerzejZ.Radwański,Kodyfikacjaprawacywilnego,RPEiS2009/2,s.131-132.
5Natematwyróżnikówprawaprywatnego,atakżewątpliwościwzakresiegranicmiędzyprawempublicznymaprawemprywatnym,
zob.M.Safjan[w:]SystemPrawaPrywatnego,t.1,Prawocywilne-częśćogólna,red.M.Safjan,Warszawa2007,s.30in.
6Zob.m.in.M.Safjan[w:]SystemPrawaPrywatnego,t.1,red.M.Safjan,2007,s.40in.;A.Wolter,J.Ignatowicz,K.Stefaniuk,Prawocywilne.
Zarysczęściogólnej,Warszawa2001,s.109;Z.Radwański,Prawocywilne-częśćogólna,Warszawa2003,s.6.
7WątpliwościteprzedstawiaKomisjaKodyfikacyjnaPrawaCywilnegodziałającaprzyMinistrzeSprawiedliwości,Zielonaksięga.Optymalna
wizjakodeksucywilnegowRzeczypospolitejPolskiej,red.Z.Radwański,Warszawa2007,s.17-19.
MałgorzataBalwicka-Szczyrba
57