Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Zapach
Niektórymstanomchorobowymtowarzyszyspecyficznyzapach,niewystępującyuzdrowegodzieckaprzyzachowaniuzasadwłaściwejpielęgnacjiihigieny.
Wspecyficznysposóbpachniem.in.:
dzieckowymiotujące(zapachwymiocin),
dzieckoodżywianemieszankamihipoalergicznymi,hydrolizatamifrakcjibiałekmlekakrowiego(zapachhydrolizatu),
dzieckoodwodnione,ztowarzyszącąkwasicąmetaboliczną(wyczuwalnyzustcharakterystycznyzapachacetonu),
dzieckooddającekwaśne,fermentacyjnestolce=zaburzeniatrawienia,nietolerancjalaktozy(zapachkwaśny),
dzieckozzaburzeniamimetabolicznymi(np.fenyloketonuria–mysizapach,kwasicaizowalerianowa–zapachspoconychstóp).
Specyficznyzapachcechujeteżdziecibrudne–gorączkujące,niekąpaneczyleczone„domowymisposobami”(np.nacieranieolejkiemkamforowym).
Temperaturaciała
Gorączkatopodwyższenieciepłotyciałabędącewynikiemnieswoistejreakcjiustrojunadziałanieczynników(egzo-iendotoksycznych)wytwarzającychsubstancje
pirogennelubwynikającezpodrażnieniaośrodkówtermoregulacjiwmózgu.
Gorączkapowstajewwynikudziałania3mechanizmówpatogenetycznych:
nadmiernegowytwarzaniaciepławorganizmie,
brakuprawidłowejregulacjiutratyciepłaprzezskórę,
niesprawnejfunkcjipodwzgórzawprocesietermoregulacjiorganizmu.
Podziałciepłotyciała:
prawidłowa–do37°C,
stanpodgorączkowy–powyżej37°Cdo38°C,
gorączka–powyżej38°Cdo40°C,
hiperpireksja–powyżej40°C.
Badająctemperaturę,należydokonaćadnotacjiogodziniepomiaruilokalizacjitermometru(podpachą,wpachwinie,wustach,odbytnicy).Jednorazowypomiar
rozstrzygajedynieoustaleniuprawidłowejlubnieprawidłowejciepłoty.Uwzględniającniewielkiewahaniatemperaturyciałauosóbzdrowych(najniższawgodzinach
porannych,najwyższawgodzinachpopołudniowych),pomiarudokonujesiędwukrotniewciągudnia–między7.00a9.00imiędzy16.00a18.00.Jeżelistwierdzisię
podwyższonątemperaturęwinnychgodzinach,tonależyjąsprawdzaćco4–6godzinwciągucałejdoby.
Wschorzeniachjamybrzusznej(zapaleniewyrostkarobaczkowego,zapalenieotrzewnej)wykorzystujesiępomiarywodbytnicy(pomiargłęboki)iwpachwinie
(pomiarpowierzchowny);wniektórychprzypadkachmożnadokonaćpomiaruwjamieustnej.Dotyczytodziecizchorobamiodbytnicyinarządówmoczowo-płciowych.
Należypamiętać,żenormyciepłotyciałaróżniąsięwzależnościodmiejscapomiaru,aróżnicamożewynosić0,5°–1°C(tab.5.1).Przyelektronicznympomiarze
ciepłotykońcówkętermometruumieszczasięnazewnętrznychczęściachciała(brzuch,udo,ramię,czołolubwprzewodziesłuchowymzewnętrznym).Stosujesiętakże
nieinwazyjnetermometrybezdotykowe.
Powłokibrzuszne
Stopa
Pacha
Odbytnica
Tabela5.1.Normytemperaturywzależnościodmiejscapomiaru
Miejscepomiaru
36°–36,5°
35°–35,5°
36,5°–37,0°
37,0°–37,5°
Normatemperatury(°C)
Wzrostciepłotyciałaudzieciobserwujesięnajczęściejwchorobachinfekcyjnych,nowotworowych,alergicznych,autoimmunologicznychiośrodkowegoukładu
nerwowego.Równieżodwodnienie(hiperosmia),intensywnywysiłekczystanyemocjonalnepowodująniekiedychwilowąjejzwyżkę.
Gorączkamożebyćzjawiskiemepizodycznymlubutrzymującymsiędłużejiwiążesięzcharakterystykąprocesuchorobowego.Pomocnadiagnostyczniejest
znajomośćkrzywychgorączkowych,tj.ciepłotyciałarejestrowanejgraficzniewciąguchoroby.
Typygorączki:
dwuokresowa(dwugarbna)–odpowiadającapierwotnejinfekcjiwirusowej.Cechujejąobecnośćpierwszejfazywiremii(początkowy,nieżytowyokreschoroby
zgorączkątrwający2–3dni),poktórymnastępujesamoistnyspadekciepłotyciała(fazatrwającakolejne2–3dni);fazaponownegowzrostutemperaturywiążesię
zokresemdrugiejwiremii(niekiedyzpowikłaniaminarządowymilubpotencjalnymichwystąpieniem);gorączkatakajesttypowam.in.dla:wirusowychinfekcji
górnychdrógoddechowych,odry,chorobyHeinego-Medina,chorobybornholmskiej,grypy,
ciągła(stała)–utrzymującasięprzezkilkadnizwahaniamirannymiiwieczornymi,niewiększyminiż1°C.Spadekgorączkiodbywasięprzełomowo(wciągukilku
godzin)lubstopniowo(wciągukilkudni),występujewpłatowymzapaleniupłucorazdurzebrzusznymiinnychsalmonellozach,
przerywana–naprzemienneokresykilkugodzinnejgorączkizaczynającejsięcodzienniezdreszczami(lubpojawiającejsięco3albo4dniwmalarii),akończącejsię
potamiispadkiemciepłotyciaładostanupodgorączkowegolubprawidłowego(posocznica,bakteryjnezapaleniewsierdzia),
zwalniająca–gorączkautrzymującasięprzezkilkagodzin,zwahaniamirannymiiwieczornymiprzekraczającymi1°C(gorączkaseptyczna).Jejodmianąjesttakże
gorączkahektyczna,wktórejwahaniadziennewynoszą2–3°C,następniedochodzidogwałtownieopadającejtemperaturydowartościnormalnejlubponiżejnormy
(oziębienie).Występujewgruźlicy,posocznicy,płatowymlubodoskrzelowymzapaleniupłuc,
inna–powrotna(np.wziarnicyzłośliwej),nieregularna.
Gorączkaonieustalonympochodzeniu–topodwyższenietemperaturyciałapowyżejprzyjętejnormy,nawracająceitrwającezazwyczaj7–10dni,którego
przyczynyniemożnaustalićzewzględunabrakobjawówklinicznych.
Chwiejnośćregulacjiciepłotyciałajestznaczniewiększaudzieciniżudorosłych;zazjawiskotoodpowiadadoskonaleniesięmechanizmówtermoregulacyjnych.
Dzieciłatwiejznosząwyższąciepłotę,któranarastaszybciejniżudorosłych.
Narastanieciepłotyniepowodujezazwyczajdreszczy,natomiastmożewyzwolićdrgawki.
Udziecilepszejestteżsamopoczuciewfaziespadkowejgorączki(wporównaniuzdorosłymi).
Obniżonatemperaturaciałamożewystąpićm.in.: